اهمیت و نقش عنصر بور در تغذیه گیاهان

بازدید: 28 بازدید
عنصر بور

بور جزء عناصر كم مصرف ضروري قرار مي­گيرد و کمبود آن، بعد از آهن و روی خسارت زیادی بر تولید محصولات کشاورزی می­گذارد. غلظت عنصر بور در گیاهان و همچنین خاک ­های مختلف متفاوت است و زمانی که غلظت آن در گیاه از 15 پی­ پی ام کمتر شود، علائم کمبود ظاهر می­شود. عنصر بور در خاک به فرم­ های اصلی کانی­ های اولیه جذب سطحی شده در روی رس و اکسید­های آهن و آلومینیم، ترکیب با مواد آلی و اسید بوریک در محلول خاک دیده می­شود.

خاک­ هایی با بافت درشت و زهکشی مناسب مقادیر بور کمتری دارند و در صورت کمبود مواد آلی، تا 85 درصد بور در این خاک ­ها آبشویی می­ شود. در این خاک ­ها افزودن مواد آلی موجب افزایش حلالیت و قابلیت دسترسی این عنصر برای گیاهان می­شود. در pH قلیایی نیز دسترسی به بور کاهش می ­یابد.

علائم کمبود عنصر بور

نقش بیوشیمیایی و فیزیولوژیکی عنصر بور، نسبت به دیگر عناصر کم مصرف کمتر شناخته شده است. مقادیر زیادی از عنصر بور در دیواره سلولی یافت می­شود. چون بورات B(OH)3 تمایل دارد با ساکارید­های دیواره سلولی که گرو­ه های هیدروکسیل مجاور دارند؛ تشکیل استر­های پایدار بدهد. ساختار­ دیواره­ های اولیه سلول­ هایی که با کمبود بور مواجه باشند حالت غیر طبیعی دارد.

عنصر بور برای سنتز پروتئین، تشکیل بذر و دیواره سلولی، جوانه زنی دانه گرده و رشد لوله گرده ضروری است. علائم کمبود این عنصر در گیاه به صورت زرد شدن برگ ­ها و فواصل بین رگبرگ­ ها، پیچیدگی رو به پایین نوک برگ ­ها، تاب خوردگی برگ­ ها، مردگی بافت نوک برگ ­ها، تاخیر در گلدهی، تعداد کمتر غلاف و اندازه کوچکتر آنها می­شود.

یکی دیگر از واکنش ­های سریع به کمبود بور، توقف تقسیم و طویل شدن سلول در ریشه­ های اولیه و ثانویه است. این موضوع موجب می­شود ریشه­ ها ظاهری پرپشت و بوته­ ای شکل داشته باشند. تقسیم سلولی در نوک شاخه ­ها و برگ­ های جوان نیز متوقف شده و نکروز مریستم­ ها را در پی خواهد داشت.

چغندرقند در مقایسه با محصولات دیگر نیاز بالایی به بور دارد. عنصر بور در تولید و انتقال قند­ها به ریشه­ های فعال و در حال رشد چغندرقند نقش زیادی دارد و در صورتی که تامین نشود عملکرد و کیفیت ریشه بسیار پایین خواهد بود.

همچنین نتایج آزمایشات نشان داده کاربرد عنصر بور در دانه­ های روغنی همچون کتان، کلزا و کنجد موجب افزایش معنی­دار عملکرد دانه گردیده است. کمبود بور در گیاه کرفس موجب تولید ساقه­­ های بزرگ و رشد غیر طبیعی کرفس می­شود که به ساقه معیوب معروف است.

توصیه کود­های ریز مغذی بر اساس نتایج آنالیز برگ

عناصر ریز مغذی همچون عنصر بور، در مقادیر کم مورد نیاز گیاه هستند. اما نقش مهمی در فرایند­های زیستی گیاه دارند. در شرایط نامساعد، مثل شوری خاک و pH بالا این عناصر قابلیت جذب توسط گیاه را ندارند. در این شرایط تغذیه برگی روشی مناسب در مصرف و کاهش خطرات زیست محیطی کود­های شیمیایی است. مصرف بیش از اندازه عناصر موجب مسمومیت در گیاه می­گردد. بنابراین تجزیه برگ در ارزیابی شرایط تغذیه ­ای درختان برای عناصر غذایی متحرک در خاک و همچنین عناصر کم مصرف شاخص مناسبتری نسبت به تجزیه خاک است.

تجزیه برگ، به علت کمک در درك نقش عناصر غذایی در عملکرد محصول، تائیـد علائم ظاهري کمبود، تشخیص بین دو عنصر غذایی با علائم کمبود یـا سمیت مشابه، شناسایی عدم تعادل عناصر غذایی در فقدان علائم ظاهري که قابل رفع با یک عنصر غذایی نیستند مفید است. اگر زمان و روش نمونه برداري، آماده­ سازي نمونه ­ها و همچنین تجزیه برگ­ ها به درستی انجام شود. اطمینان از تجزیه شیمیایی، تفسیر داده ­ها، توصیه کودی و تنظیم برنامه کود دهی، درست و منطقی خواهد بود.

دسته‌بندی وبلاگ تغذیه گیاه و عناصر غذایی نقش عناصر
اشتراک گذاری
نوشته‌های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ورود به سایت
استعلام قیمت

جهت
( ثبت سفارش محصول و مشاوره خرید )
فرم زیر را تکمیل کنید یا با شماره های پشتیبانی تماس بگیرید

توجه :پس از ثبت درخواست در اسرع وقت با شما تماس خواهیم گرفت.